Doğru Kalem Tutmanın Gelişim Aşamaları


Öncelikle size biraz Tracey’den bahsedeyim, Tracey “OT Mom Learning Activities” isimli web sayfasını kendi çocukları ve diğer çocuklardan edindiği tecrübeleriyle hazırlayan, daha önce pediatrik iş uğraş terapistliği geçmişi olan olan, şu an evde öğretim yapan bir anne, aynı zamanda yarı zamanlı olarak, amaçları lokal okulları desteklemek ve iyileştirmek olan bir eğitim kuruluşunda çalışıyor. Tracey, Güney Afrika Cumhuriyetin de Hermanus Şehrinde yaşıyor.

Kendisiyle temasa geçip kalem tutma konusunda yaşadığım hikayeyi anlattım ve sayfasında bahsettiği bu konuyu türkçeye çevirerek yayınlama konusunda görüşünü aldım. Bilgilerini bizimle paylaştığı için burdan tekrar Tracey’e teşekkür ederim. Thanks Tracey!

Tracey’nin anlatımıyla “ Kalem Tutmanın Gelişim Aşamaları”:

Tracey bize ilk olarak, küçük çocuklarda ve okul öncesi çocuklarında, çok önemli olan kalem tutuşun, ince motor becerilerinin gelişmesiyle beraber, farklı basamaklarla gelişeceğini söylüyor ve Lütfen küçük çocuklara okul çağı çocuklarının tuttuğu gibi 3 parmak ile tutmaları konusunda baskı yapmayın diyor. İyilik yapayım derken çok daha fazla zarar verirsiniz, çünkü daha sonradan yanlış öğrendiğini unutmak çok daha zordur. Bizim bu konuda yaşadıklarımızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz.

Aşağıda çocuğunuzun kalem tutmada gösterdiği gelişim aşamalarını bulabilirsiniz. Her bir aşama, omuz ve kol kaslarının ne kadar sağlam olduğuna bağlıdır. Çocuğunuz fiziksel gelişimini emeklemek, tırmanmak, iteklemek gibi  eğleneceli kaba motor hareketlerini yaptıkça, omuz ve kol kasları güçlenecek ve sağlamlaşacaktır. Bununla birlikte çocuğunuzun kalem tutuşunun değiştiğini  ve gittikçe geliştiğini fark edeceksiniz.

Gelişimde, “büyükten küçüğe” ve “yakından uzağa” olarak adlandırılan prensipler vardır. Basitçe bunun anlamı; çocuklar,   elde ki küçük kaslarından önce, kolların ve gövdenin büyük kaslarını geliştirirler, bu vücut merkezine yakın olan yakın kasların (omuz kasları, üst kol kasları vb gibi), daha uzakta olan kaslara (el kasları gibi) göre daha önce gelişmesidir de.

Çocuklar, omuz ve kol kasları yeteri derecede desteklemeye başlamadan, “doğru” kalem tutma konusunda   teşvik edilir ve zorlanırsa, genellikle, kalemi acaip bir şekilde kavramak gibi, ince motor problemlerinin bulunduğu , karman çorman bir çalışma, hatta çizim ve boyama aktivitelerinden sakınmalar görülebilir.

O zaman, çocuğunuzun düzgün bir şekilde çizmesi ve boyaması için acele etmeyin, Gelişimlerini aşağıda bahsedildiği gibi aşama aşama ilerletmesini bekleyin ve okula gitme yaşı geldiğinde kalemi doğru olarak tutacak ve kontrol edecektir.

Not: Bununla birlikte, eğer çocuğunuz da gelişim geriliği yada başka zorluklar var ise, belki daha fazla yardıma ve desteğe ihtiyacı olabilir, bu konuyu çalıştığınız uzmanlar ile görüşünüz.

Doğru Kalem Tutmanın Gelişim Aşamaları

Çocuğunuz (12-24 ay)kalın kalemi tutup kağıdın üzerine ilk defa koyduğunda göreceğiniz tutuş bu olacaktır. Bu “yumruk tutuşu” dur ve çocuğunuz kağıt üzerinde kalemi, omuzdan gelen hareketleri kullanarak oynatır.
Çocuğunuz, kol ve el kasları üzerinde daha fazla kontrol kazanmaya başladıkça, “Avuç içi tutuşu” nun kullanılmaya başladığını göreceksiniz. Burada, kalem avuç içi ile kavranmış ve çocuğun dirseği hafifçe dışa doğru durmaktadır.
Omuz kasları sabittir, ve çocuğunuz kalemi hareket ettirmek için omuz kaslarının yanında kol kaslarını kullanmaktadır. Bu fotoğraf çocuğun avuç içi tutuşuyla kalemi tutarak kullanmasını göstermektedir.
Bundan sonra ki aşama yanıltıcı ismiyle “olgunlaşmamış” 5 parmak kalem tutuşu, İsim yanıltıcı çünkü okulda kullanıldığı gibi 3 parmak ile tutuş değil fakat 4 yaş için kesinlikle mükemmel olgunlaşmış bir tutuş! Gördüğünüz gibi 5 parmakta kalemi kavramış
Bu 5 parmak kalem tutuşunda,  bilek genellikle  masadan uzakta durmakta ve boyama için bilek hareketleri kullanılmakta. Genellikle ilk başlarda kalem oldukça sıkı kavranır fakat el kasları geliştikçe yavaş yavaş parmak hareketleri görülmeye başlar.
5-6 yaş da ya da bazı çocuklarda biraz daha geç, olgunlaşmış 3 parmak ile kalem tutuş rahatlıkla kullanılmaktadır. İlk başta, parmaklar gergince duruyor ve çocuğunuz çizim ya da boyama için hala bilek hareketlerini kullanılyor olabilir fakat parmak kasları gittikçe daha fazla beceri kazandıkça, çocuğunuz çizim ya da harfleri yaparken parmak hareketlerini kullanabilecektir.

 Eğer çocuğunuz kalem tutuş şekilleri arasında geçişler yaşıyorsa buna şaşırmayın. Omuz ve kol kasları güçlenip sabitleşmeye başladıkça, çocuğunuz gittikçe daha az değiştirecektir. Bunu aynı bebekken yürümeyi öğrenmeye benzetebiliriz. Ne zaman bacakları yürümekten yorulursa, hemen emeklemeye geri döner ama dayanıklılığı arttıkça ve becerileri geliştikçe, zamanla daha fazla yürüyecektir.

O yüzden çocuğunuz ilk başlarda ki tutuşuna döndüğünde cesaretini kırmayın; bunun yerine doğru kalem tutuşu geliştirecek, omuz kaslarını güçlendirecek bazı kaba motor aktivitelerine ve el kaslarını geliştirecek el egzersizlerine teşvik etmeye çalışın.

Reklamlar
Bu yazı Bilateral Koordinasyon, Bilateral Koordinasyon Aktiviteleri, Evde Yapabilecekleriniz, Motor Beceriler, Terapilerimiz Hakkında, Uncategorized, İnce Motor Beceriler içinde yayınlandı ve , , , , , , , , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

14 Responses to Doğru Kalem Tutmanın Gelişim Aşamaları

  1. emreylehayat dedi ki:

    Merhaba,

    Bende çocuklarda doğru kalem tutma ile ilgili bir araştırma yaparken buldum bu yazınızı, benim oğlum da 20 aylık ve bir kaç aydır boyama çalışmaları yapıyoruz.Bende Emre kalem tutarken birkaç kez düzeltmek istedim ve o istemeyince bıraktım, yazınızı okuyunca ne kadar doğru yaptığımı anladım.Bu bilgileri blogumda da tabiki kaynak belirterek paylaşmak isterim, izninizle ?

  2. Geri bildirim: OKUL ÖNCESİ ÇOCUKLAR İÇİN İNCE MOTOR AKTİVİTELERİ | Ege'nin Annesiyim

  3. filiz dedi ki:

    ben kızıma kalemi 12 aylıkken verdim.ama hiç yeni kalem tutan biri gibi değildi.doğrudan 3 parmakla ve doğru şekilde tuttu.buna çok şaşırmıştım.şimdi 2,5 yaşında ve hala aynı şekilde tutuyo.

    • selçuk dedi ki:

      benim de kızım ilk başta öyle tutuyordu. şimdi 3.5 yaşında kreşe gidiyor. 4 parmakla tutmaya başladı… :((((

  4. BİOANNEM dedi ki:

    Merhaba; paylaşımınız benim içinde çok faydalı oldu..Ben de blogumda paylaşmak isterim. Teşekkürler..

  5. gülay dedi ki:

    merhaba;
    oğlum 4 yaşında ve kreşe gidiyor. kalem tutmaktan ve boyama yapmaktan sürekli kaçınıyor. kreşte de aynı problem yaşanıyormuş. daha küçük yaşlarda kalemi yumruk şeklinde tutup boyama yapardı en azından karalardı. şimdi şeklin üzerine bir kaç tane çizgi çizip elim acıdı diyerek bırakıyor. bu durum için bir öneriniz var mıdır paylaşabilirseniz sevinirim.
    tşk.

    • egeninannesiyim dedi ki:

      Sevgili Gülay Hanım Merhabalar,
      Bence öncelikle oğlunuzun böyle tepki vermesinin altında yatan sebebin bulunması gerekiyor, eminim bunun bir sebebi vardır. Belki ince motor becerileri (küçük kasları) henüz yeteri kadar gelişmediği için çabuk yoruluyor olabilir, o zaman buna yönelik çalışmalar yapabilirsiniz..ama belki başka bir nedeni de olabilir yani dokunma duyusu ile ilgili bir sorun yaşıyor olabilir, o zaman da tabii ki daha farklı çalışmalara yönlenmek lazım. Ya da tamamen farklı bir sebebi olabilir…

      Benim önerim, önce kreşinizde ki rehberlik servisi ile ve öğretmeni ile görüşüp nedeni konusunda onların görüşlerini alın…eğer sizi tatmin etmez ise bir pedagog’a gidersiniz ama sadece küçük kas gelişimi yetersiz derlerse o zaman buna yönelik çalışmalar hem bu site de hemde bir çok site de mevcut…
      Ama önce sebebini tespit etmekte fayda var diye düşünüyorum…mesela göz kontrolünü yaptırdınız mı? belki görmekte zorluk çektiği için bu işlerden uzak durmaya çalışıyordur.
      Sevgiler

  6. sibel dedi ki:

    Bende oğlum neden tutamıyor kalemi ben mi yanlış öğretiyorum diyorum.Araştırıyım dedim , sizin yazınızı buldum teşekürler bu güzel bilgiler için

  7. sümeyra dedi ki:

    gerçekten bu konuda kaynak çok yetersiz internette. merak ettiğim konu şu: eğer çocuk kalemi diğerlerinden farklı tutuyor ama; hem kalemle yapılan çalışmaları seviyor hem de ortaya güzel hatta neredeyse kusursuz ürünler çıkarıyorsa ne yapmalıyız. müdahale etmelimiyiz yoksa olduğu gibi devam mı etmeli yardımcı olursanız sevinirim teşekkürler

    • egeninannesiyim dedi ki:

      Sümeyra Merhaba,
      Ben bir uzman değilim, ama şahsi görüşüm eğer çocuk kalemi diğerlerinden farklı tutuyor fakat kalemle yapılan çalışmalardan soğumuyor hatta seviyorsa, ayrıca ortaya da kusursuz ürünler çıkartıyorsa, farklı kalem tutmak çocuk için sorun yaratmıyor, hayatını zorlaştırmıyor demektir. Yani olduğu gibi devam etmesinde bir sakınca yoktur.
      Her yiğidin yoğurt yiyişi farklıdır, ayrıca her çocuk dünya da eşi ve benzeri olmayan bambaşka bir varlıktır görüşlerinden bence herhangi bir müdahalede bulunulmaması gerekir. Onun hayatını zorlaştırmadığı yada onun için sorun yaratmadığı sürece , bence Farklı olmak (hangi konuda olursa olsun)kötü yada yanlış birşey değildir.
      Sadece farklıdır 🙂 Sevgiler

  8. Geri bildirim: Doğru Kalem Tutmanın Gelişim Aşamaları – Eda Gümüs Arıtürk

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s